Bloog Wirtualna Polska
Są 1 239 123 bloogi | losowy blog | inne blogi | zaloguj się | załóż bloga
Kanał ATOM Kanał RSS

RETORYKA: sztuka wygłaszania mów

 

Korporant winien w dobrym stopniu posiąść sztukę retoryki (wygłaszania mów) oraz erystyki (prowadzenia sporów), a więc umiejętności przekonywania (argumentowania i dowodzenia). Każdy Komilton rychło przekona się jak praktyczne i ważne to dary, i to już na wstępie podczas referatu rycerskiego. Wszak nie wszyscy ludzie są obdażeni pięknym i doniosłym głosem, tak jak nie każdy posiada walor jasnego i zwięzłego wyrażania swoich myśli. Jednak sztuka słowa jest jedną z najbardziej pożądanych i najpiękniejszych sztuk.

 

RETORYKA (gr. ῥητορική rhetorike, od wyrazu ῥήτωρ rhetor "mówca") – krasomówstwo, sztuka wymowy, nauka zasad umiejętnej argumentacji i pięknego oraz sprawnego wysławiania się.

Powstała w starożytnej Grecji (dwie odmiany stylu retorycznego: attycyzm i azjanizm) przed V wiekiem p.n.e. Została spopularyzowana przez sofistów, zwłaszcza Protagorasa, Gorgiasza i Izokratesa.

Podręcznikiem kanonicznym do retoryki jest tekst Arystotelesa Sztuka retoryki z IV wieku p.n.e. Z retoryki klasycznej wywodzi się większość figur stylistycznych stosowanych obecnie w literaturze i poezji.

Najsłynniejszymi mówcami starożytności byli Demostenes i Cyceron.

 


Marcus Tullius Cicero w wieku ok. 60 lat

 

W średniowieczu wraz z gramatyką i dialektyką tworzyła trivium sztuk wyzwolonych.

[ Źródło; Wikipedia]

 

Oto przykłady najbardziej przydatnych reguł retoryki.


1. Rem tene, verba sequentur. - Opanuj treść a słowa się znajdą.

Zasada mówiąca, że zasadniczym przygotowaniem do wygłoszenia mowy jest gruntowne opanowanie materiału merytorycznego. Należy byc po prostu przygotowanym.

- Mieć sporządzony konspekt, plan wypowiedzi,

- wypisane argumenty, przykłady, fakty, dane, liczby (jak jest taka potrzeba), cytaty.

- Zrobione musi to być przejrzyście, czytelnie,

- w sposób taki, by tekst był widoczny podczas przemawiania.

- Materiał powinien być zwięzły, treściwy, przelelekcjonowany (nie – wszystko, co wiemy na dany temat).

- W konspekcie można wypisać, w którym momencie zrobić pauzę, powiedzieć stosowny dowcip, rozluźnić atmosferę, a w którym, np. Dokonać bezpośredniegozwrotu do adresatów.


2. Perswazja – sztuka przekonywania (resp. Namawiania, nakłaniania, radzenia, zachęcania, tłumaczenia czegos komuś, uspokajania, łagodzenia, pociągania, oczarowania...).


2.1. Trzy warunki perswazji.

1. Wyczucie psychologiczne adresatów. Poznanie potrzeb psychicznych odbiorcy.

Stworzenie klimatu zaufania, konsolidacji, jedności i wspólnotowości.

2. Sprawność logiczna. Rozwaga intelektualna. Konsekwencja w argumentacji.

Nadanie cech prawdy, słuszności, prawdopodobieństwa temu, o czym mówimy.

3. Uczciwość, moralność. Ukazanie czystej intencji. Szlachetne motywy (nie – kariera, pieniądze, sława, nienawiść, pycha...).


2.2. Trzy rodzaje perswazji.

1. Perswazja przekonująca. „Najczystszy” moralnie rodzaj. Proste nakłonienie kogoś w dokonaniu wyboru pomiędzy dwoma drogami. Zakłada się dobro drugiej osoby, pomaga się jej w lepszym wyboze, przekonuje. Mamy czyste intencje i zamiary.

Często spotykana zw życiu.

2. Propaganda (perswazja nakłaniająca); [propagare – łac. - szczepić, krzewić, szerzyć].

Nastawiona na pozyskanie dla idei lub doktryny jak największej grupy zwolenników.

Nasycona dydaktyką, a jej fundamentem autorytet intelektualny i moralny nadawcy.

(Propaganda fidei – krzewienie wiary w Kościele katolickim; zakłada ciągłość, trwałość, konsekwencję, niezmienność, systematyczność głoszenia nauki, doktryny i dogmatów wśród wiernych i na misjach).


3. Agitacja - perswazja pobudzająca; [agitare – łac. - poganiać, prowadzić, czynić, działać]. Obliczona na zjednanie odbiorców do jakiejś sprawy, idei, poglądu. Istotą jej jest oddziaływanie doraźne, np. mobilizowanie do jakiejś akcji, zwerbownie członków itp. Typowym przykladem jest wystąpienie wiecowe. Na wiec zwolennicy przychodzą nie po to, by dać się przekonać, bo poważnie są przekonani, ale by dobitnie usłyszeć to, co dotąd nie do końca wyraźnie czuli.


4. Zasadnicze części klasycznej retoryki opisowej.


1. Inwencja

2. Kompozycja

3. Elokucja

4. Mnemonika (sztuka zapamiętywania).

5. Sztuka wygłaszania


5. Orator est vir bonus, dicendi peritus. - Mówca to mąż dobry, biegły w mówieniu.

Zasada (definicja) głosząca, że na pierwszym miejscu jest Dobro moralne, czyli wartość osoby, nie – sztuka. Ona musi być ugruntowana w człowieku prawym, szlachetnym. Moralni degeneraci, oszuści, cwaniacy, polityczne szumowiny, kombinatorzy, manipulatorzy itp. - na krótka mem może i są skuteczni,ale prawdziwymi oratorami nie moga być zwani. Prędzej, czy później przegrywają, ich dzieła są doraźne, krótkie i nietrwałe. Po kilkunastu czasem nawet latach, jeśli tyle utrzymają się na powierzchni, znikaja bezpowrotnie z odchodzącą falą.


Najpierw trzeba być pięknym moralnie, by w pełni posiąść sztukę retoryki. 


Teatralność publicznych wystąpień wg Arystotelesa.

Styl wymowy, stosowany na publicznych zebraniach, całkowicie jest podobny do scenografii. Im większy jest tłum widzów, tym dalszy jest punkt patrzenia. Dlatego (...) dokładne opracowanie szczegółów jest zbyteczne i, jak się zdaje, niezbyt celowe. (...)

Bynajmniej nie potrzeba dokładnego wypracowania tam, gdzie najbardziej potrzeba wygłoszenia dramatycznego: tam mówca musi mieć głos dobry – a przede wszystkim – mocny”. [„Ars retorica”]

Arystoteles


6. Potrójna funkcja retoryki. [Tria officia dicendi.]

6.1. Logos (gr.). Docere (łac.). Informująco-pouczająca. Mówca uczy, informuje, wykłada, udowadnia, refleksyjnie, subtelnie bez prymitywnego dydaktyzmu. Styl prosty.

6.2. Ethos (gr.). Movere (łac.). Zniewalająca (permovere, flectare). Świadome odniesienie się do woli odbiorcy; nakłonienie, poruszenie, wzruszenie i zniewolenie. Namowa do czynu! - najszczytniejszy ideał retoryki. Styl wysoki.

6.3. Pathos (gr.). Delectare (łac.). Estetyczna. Spełnia przez odwołanie się do uczuć.

Zachwyca, „delektuje” odbiorcę, sprawia mu pzyjemność. Obficie stosuje ornamentykę słowno-stylistyczną. Styl średni.

 

 



 

 


Podziel się
oceń
9
0

Co nas wyróżnia

 

   Obyczajowość korporacyjna to ogół powszechnie przyjętych, uświęconych tradycją obyczajów właściwych danemu środowisku; a w szczególności prowadzenie się korporanta, sprawowanie, moralność; sposób zachowania się, maniery, obejście.

   

W Korporacji panuje surowa obyczajowość, poszanowanie prawa, reguły etyczne.

Jak najszerszy ogół Korporantów ma wpływ na obyczajowość stowarzyszonych członków.

 

Polskie Korporacje Akademickie kładą główny nacisk na idee polskości oraz wszechstronne ukształtowanie swoich członków. Idee te są realizowane poprzez program korporacji zawarty w dewizach korporacyjnych, deklaracjach ideowych, statutach oraz innych dokumentach i uchwałach korporacyjnych. 

 

 

Comment to inaczej zwyczaje korporacyjne, czyli zbiór praw regulujących styl postępowania korporanta, ze szczególnym naciskiem na sprawy "obrony honoru" i "dawania satysfakcji".

 

ZWYCZAJE KORPORACYJNE

 

Korporacje Akademicką wyróżnia od innych studenckich organizacji:

 

  • wyłącznie męski charakter,
są to organizacje męskie z naciskiem na wychowanie w duchu Pater Familias

 

"Kim nie jesteśmy" ze strony K! Sarmatia

 

 

  • dożywotność członkostwa,
korporacja scala swoich członków na całe życie, duże znaczenie ma tu przyjaźń pomiędzy korporantami
 
  • podział członkostwa na specyficzne kategorie,
Filistrzy oraz Filistrzy honoris causa,
Barwiarze lub Rycerze (Młody Strzecha - świeżo wybarwiony Comiliton),
Fuks Maior (Arcylis), Fuksy (Laicy, Giermkowie),
Protokandydaci
 
  • szczególna doktryna i program wychowawczy,
korporacja jest męską, konserwatywną organizacją ideowo (etyczno) -wychowawczą studentów i absolwentów danego ośrodka akademickiego z naciskiem na 3 idee, które kształtują osobowość, postawę i wartość: wyrobienie społeczne, urabianie charakteru, rozwój intelektualny.
Zadaniem Korporacji jest kształtowanie patriotyzmu, odpowiedzialnego aktywizmu w życiu publicznym i postaw prospołecznych.

 
  • rytualizacja spotkań,
co oznacza systematyczność w organizacji spotkań, dyscyplinę wewnątrzkorporacyjną, ceremonialność
 
  • używanie języka łacińskiego,
świadczy o cywilizowanym charakterze spotkań i imprez
 
  • prezentacja, sztandar, stroje, odznaki, symbolika


Poczet sztandarowy K! BALTIA, 1938 r.
Tradycyjny strój korporanta to litewka lub obecnie garnitur, dekiel, banda. Korporanci na zdjęciu trzymają szlagiery (rapier z barwami korporacji) i sztandar K! Baltia.

 

1) SYMBOLE K! Baltia


2) SYMBOLE K! Baltia

 

 

  • zachowanie ducha tradycyjnych kodeksów honorowych AKADEMICKI KODEKS HONOROWY. Oznacza to szczególne poczucie godności korporanta, silne związanie z korporacją, wierność zasadom korporacyjnym, w tym i niepełnoprawnego członka korporacji, kierowanie się honorem, wysoki poziom godności osobistej, przestrzeganie zasady starszeństwa, spełnianie wyznaczonej misji w korporacji &c

Com! Zbigniew Dura (K! Aquilonia), Rozważania o honorze







Podziel się
oceń
0
0

Kwatera Korporacji

 

Jest takie powiedzenie, filozof mówi: praca jest to zgodność rzeczy i myślenia.

 


Kufelek piwa na kwaterze K!

 

Kwatera korporacji to osobliwe miejsce systematycznych spotkań organizacyjnych, formacyjnych oraz stricte rozrywkowych, jak i spontanicznych wizyt korporantów (tzw. kwatera; kwatera piwna) oraz mniejszych uroczystości korporacyjnych (fidułka).

 

Kwatera jest również miejscem symbolicznym, uroczystym, duchowym, możemy w niej znaleść m.in. pamiątki, emblematy, elementy stroju, ciekawe książki.

 

K! Baltia Maciej Henryk Górny x

 

Podczas pobytu na kwaterze należy się odpowiednio zachować, obowiązkowo nosi się elegancki stój, barwy korporacyjne oraz dekiel.

 

 ZOBACZ ZWYCZAJE KORPORACYJNE

 

 

Poniżej zdjęcia z Fidułki lipcowej AD 2006, tymczasowa kwatera letnia K!

 

 

Na kwaterę nie mają wstępu profani, osoby niskiej kultury oraz nieproszona publiczność.

 

 

 

 


Podziel się
oceń
0
0

Kwatera naukowa - referaty

 


 

RELIGIO - PATRIA - HONOR - SCIENTIA - AMICITIA 

 [Poznańskie Koło Międzykorporacyjne]


 Polskie związki korporacyjne (XIX wieczne) stawiały sobie za wzór filareckie hasło „Ojczyzna, nauka, cnota” oraz nawiązywały do twórczości Mickiewicza, Czeczota i Zana.

 

Walnie przyczyniwszy się do odzyskania niepodlegołości Polski, powstałe w tym czasie Polskie Korporacje Akademickie nawiązywały do tych tradycji albo wprost się z nich wywodziły (np. Korporacja Baltia), dlatego też podstawowym kierunkiem działalności korporacji jest (wszechstronna) nauka, wiara oraz samokształcenie w duchu patriotycznym.

 

Pogłębianie wiedzy z tego zakresu powinno być obowiązkiem każdego korporanta. Z drugiej strony w korporacji możemy spotkać interesujących ludzi, to doskonałe miejsce dla wielu form życia stale nas ubogacających, ale po części to zabawa, która w związku z pełnionymi obowiązkami, nieustającą pracą nad sobą i doświadczeniami - pozwala na wyciągnięcie odpowiednich wniosków w życiu. W korporacji również zawiązujemy "przyjaźń na całe życie" - fraternizacja.

 


 

Personifikacja cnoty (gr. ἀρετή) w Bibliotece Celsusa w Efezie

 

 


Salus Rei Publicae Suprema Lex Esto!

[Dewiza K! Baltia]


 

 

 

 

 

Korporanci przykładają wagę do

Tradycji Świętego Kościoła Rzymskiego.

 

 

 

   Służyć temu mają wspólne spotkania na mszy św., przy okazji różnych świąt, w trakcie zdarzeń artystycznych, czy tzw. kwatery naukowe, na których korporanci oraz zapraszani goście ze świata nauki, polityki czy religii wygłaszają prelekcje. Po prelekcji można włączyć się do dyskusji.

 

 

 


 

 

 Korporacja Baltia vivat! crescat! floreat! in aeternum

 

 

   Pierwsze zasady i najistotniejsze wskazówki jakimi powinni kierować się organizatorzy tego rodzaju spotkań nakreślił poeta Adam Mickiewicz w Pismach Filomackich, można je streścić w kilku punktach:

 

1. referat ma być ciekawy, 

2. merytorycznie przygotowany,

3. i zrozumiały dla każdego.

 

 

Pisma Filomackie są dostępne w bibliotece K!

 

  

 

Zgromadzenie Filaretów - tajny, patriotyczny związek młodzieży wileńskiej działający 1820–23, zał. przez filomatów w 1820 roku. Na jego czele stał prezydent, T. Zan.
Celem związku, zgodnie z ustawami opracowanymi przez F. Malewskiego, stanowiło "nabywanie nauk, moralności i religii, udzielanie przez wzajemny przyjacielski dozór przestrogi, rady i wsparcia w niedostatku". Sformułowania O. Pietraszkiewicza podkreślały znacznie wyraźniej dążenia patriotyczne. Związek przestał istnieć na skutek procesu filomatów.

Filomaci (Towarzystwo filomatyczne) (z greckiego philomates - miłośnik wiedzy), stowarzyszenie młodzieży wileńskiej, powstałe 1 X 1817, z inicjatywy sześciu studentów Uniwersytetu Wileńskiego: J. Czeczota, F. Malewskiego, Adama Mickiewicza, O. Pietraszkiewicza, T. Zana, J. Jeżowskiego, prezydenta Towarzystwa.
Początkowo cel związku sprowadzał się do samokształcenia i wyrabiania charakteru członków, związanych trwałą przyjaźnią. Struktura wewnętrzna wzorowana na stowarzyszeniach naukowych, istniały dwa wydziały: literacki, z naczelnikiem A. Mickiewiczem (1818-1819) i matematyczno-fizyczny. Prowadziły one akcję samokształceniową: czytanie i krytyka własnych utworów, dyskusje nad przeczytanymi książkami itp.
Od 1818 program Towarzystwa mówił także o celach społecznych, a w 1819 akcentował cele patriotyczne i polityczne, które miało na celu ukształtowanie pokolenia, które w dogodnych warunkach podjęłoby walkę o niepodległość Polski. Towarzystwo miało charakter tajny, z ograniczoną liczbą członków. Z czasem jego działalność rozszerzyła się na wileńskie środowisko studentów i gimnazjalistów, tworząc zarówno tajne, jak i jawne kółka filialne, podporządkowując sobie lub inspirując za pośrednictwem swych członków większość związków młodzieży na Litwie, m.in. w 1819 Związek Przyjaciół, przekształcony w 1822 w Związek Filadelfistów, który w założeniach miał objąć wszystkie warstwy narodu, w 1820 Promienistych, zwanych oficjalnie Towarzystwem Przyjaciół Pożytecznej Zabawy, a także Zgromadzenie Filaretów.




 


Podziel się
oceń
0
0

Ars Cantandi


 

Na zdjęciu Admirał (OLDERMAN) K! Baltia intonuje pieśń (jako magister cantandi)

  

   Śpiew jest jednym z podstawowych elementów formuły życia korporacyjnego.

   Pieśni korporacyjne śpiewa się na cetusach, kwaterach piwnych, fidułkach i komerszach. Można je także przywoływać na każdej godnej imprezie, gdzie oczywiście wolno nosić barwy!

 

  Każda Korporacja ma własną pieśń K! lub hymn oraz pieśń do barw, ale też każda część komerszu czy fidułki ma na swoją okoliczność jedną lub stosownie kilka pieśni, np. pieśń otwarcia na rozpoczęcie uroczystości korporacyjnej - komerszu, Gaudeamus igitur - podczas rozpoczęcia Balu korporacyjnego, odśpiewanie hymnów zaproszonych Korporacji.

 

  Część zwyczajów związanych ze śpiewem oraz blokiem bardziej rozrywkowym jest spisana w postaci zwyczajów danej korporacji.

 

OGÓLNOPOLSKA KSIĘGA KOMERSZOWA

 

 


Podziel się
oceń
0
0

Ars Paucandi

 

  

Podstawową bronią XIX i XX wiecznego korporanta był rapier lub ówczesna broń palna.

 

   Są obrazy, które, jeżeli nie zostaną odpowiednio ukarane, zabijają moralnie obrażonego.

   WITOŁD BARTOSZEWSKI prezes koła szermierczego w Wiedniu, koniec XIX wieku

 

   Każda Korporacja posiada swój "Comment", czyli zbiór praw regulujących styl postępowania korporanta, ze szczególnym naciskiem na sprawy "obrony honoru" i "dawania satysfakcji".

 

   Współcześnie postępowanie honorowe prowadzone jest bezboleśnie, a rapier doskonale sprawdza się na uroczystościach z udziałem korporacji w formie pocztu sztandarowego (procesja Bożego Ciała, Msza św. za Korporacje, komersze), podczas komersów i fidułek, jak również podczas sztychowania (uroczysta przysięga braterstwa pomiędzy dwoma lub wieloma Komilitonami).  

 

   W K! Baltia banda (barwy korporanckie) przewieszne są na prawym ramieniu (co historycznie wiązało się z satysfakcją udzielaną białą bronią, na odwrót gdy broń palna np. K! Concordia).

 

Budowa rapiera:

 

 

WARTO PRZECZYTAĆ:  RAPIER - TERMINOLOGIA i KLASYFIKACJA

 

 

Fechtunek szczególnie przypadł do gustu niemieckim korporantom. 

CZYTAJ O TRADYCYJNEJ BIAŁEJ BRONI KORPORANTA


Podziel się
oceń
0
0

Satyra na Filistra

Filister - honorowy i zaszczytny tytuł, którym określają członkowie korporacji akademickich jej absolwentów.

Wywodzące się z niemieckich korporacji określenie dotyczyło początkowo wszystkich zamieszkujących miasto akademickie czynnych zawodowo mężczyzn, później (w początku XIX w.) przeszło na dawnych członków korporacji. W Niemczech, gdzie tradycja korporacji trwa nieprzerwanie, absolwenci nierzadko tworzą zarejestrowane stowarzyszenia, które służą utrzymaniu kontaktów między filistrami oraz wspomaganiu finansowemu i społecznemu młodszych kolegów - członków korporacji. 
Potocznie mianem filistra określa się człowieka bez wyższych aspiracji, ograniczonego, o ciasnych poglądach.

[ Wikipedia]

 

Filister człowiek ograniczony, małostkowy, prozaiczny materialista bez wyższych aspiracji, mieszczuch, kołtun (por. babbit 1); człowiek pozbawiony oryginalności a. wrażliwości estetycznej; przest. niestudent; korporant, który już ukończył studia akademickie.filisterstwo bezideowość, kołtuństwo.     
Etym. - nm. Philister 'Filistyn; filister' z gr. Philistinos 'Filistyn' od hebr. Pěliszti 'jp.'; Filistyni - staroż. lud niesemicki, osiadły w Kanaanie; wg Biblii - wrogowie Izraela, z którymi walczyli Samson, Saul i Dawid.

[ Słownik wyrazów obcych i zwrotów obcojęzycznych Władysława Kopalińskiego]

Filister - człowiek obojętny na dobro ogółu, ograniczony, małostkowy, nie mający wyższych aspiracji, przyziemny.

[Słownik polonistyczny]

 

Filister - synonim mieszczucha dbającego tylko o własny majątek i sukces.

[ znalezione w necie]

 

[ ...] Nietzsche podjął spór z wszystkimi prawie prądami, jakie znała ówczesna Europa; był przeświadczony, że przenika je duch wykształconego filisterstwa, czyli zadowolenie z zastanej rzeczywistości, optymistyczny kołtuński bezkrytycyzm. Miał za złe Heglowi m.in. jego filisterskie wyznanie o rozumności wszystkiego co rzeczywiste.

[ Prof. Henryk Olszewski]

 

 

Hasła Młodej Polski - Filister

Termin "filister" w różnych jego fonetycznych odmianach występuje w wielu językach i literaturze europejskiej drugiej połowy i końca XIX wieku. Współczesne słowniki definiują filistra jako nazwę człowieka o ciasnych, ograniczonych do spraw materialnych zainteresowaniach i poglądach. Termin stosowany w Polsce przejęty został z języka niemieckiego, gdzie występuje w formie "Philister", a jego podstawowe znaczenie to nazwa znanego z Biblii plemienia koczowników, co w polskich przekładach Starego Testamentu tłumaczone jest jako Filistyn. Filistyni to najgorsi wrogowie narodu wybranego, silniejsi fizycznie, ale głupsi i bez kultury.Pod koniec XVIII i na początku XIX w. "Philister" ulega w niemieckim obszarze językowym stopniowej leksykalizacji: w gwarze studenckiej oznacza ludzi niebędących studentami i studentom niechętnych. Potem przeciwko filistrom kierował swoje utwory młody Goethe.
Terminem tym posługiwał się również A. Schopenhauer – zawiedziony w swych ambicjach filozof doby romantycznej, odkryty dopiero przez dekadentów. Filistrami w jego ujęciu są pozbawieni odwagi przeciwstawienia się woli życia przeciętni ludzie. Niemieckie filisterstwo, sytych mieszczan, atakował Heine: prozaiczność ich marzeń, gust, specyficzny sentymentalizm.
Pojęcia "filister" i "filisterstwo" nie są w literaturze niemieckiej ściśle określone i ulegają ewolucji. Dodatkowe komplikacje brały się stąd, że krytykowane przy okazji użycia tego terminu cechy mieszczaństwa w innych publikacjach były przecież gloryfikowane: "dom i piec", "spokój i porządek" etc.
Jeden z uczonych niemieckich W. H. Riehl w 1850 r., postrzegając mieszczaństwo jako serce nowoczesnego społeczeństwa, traktuje filisterstwo jako przejaw choroby społecznej, degeneracji mieszczaństwa: "Wspaniałe określenie językowe, słowo filister, zawdzięczamy życiu studenckiemu. Tym, czym dla studenta w jego własnym wąskim środowisku akademickim jest określenie wielbłąd, w szerszej skali całego społeczeństwa jest filister. W arogancji wynikającej z ducha wspólnoty student uznaje tylko swoją uczelnię i wszystko, co z nią związane, za prawowite społeczeństwo. Każdy, kto stoi na zewnątrz, jest filistrem. Podobnie i społeczeństwo mieszczańskie powinno nazywać filistrami tych wszystkich, którzy stoją na zewnątrz, ponieważ poza swoim egoistycznym życiem prywatnym nie znajdują już miejsca dla życia społecznego". Riehl uważa ponadto, że filister jest jedyną oryginalną, typowo niemiecką postacią komiczną. W ten sposób w literaturze niemieckiej usuwa się filistra poza obręb mieszczaństwa.
U nas raczej przeciwnie – filisterstwo wiąże się właśnie z mieszczaństwem. M. Ossowska (Moralność mieszczańska, Warszawa 1965, s. 38) napisała, że "filisterstwo charakteryzuje ludzi już zabezpieczonych finansowo, ludzi sytych, którzy strzegą swego spokoju w korzystaniu z dóbr tego świata".
Mieszczaństwo obok filisterstwa cechować ma także: mierność aspiracji, nieumiejętność życia chwilą, przecenianie roli pieniądza, brak wrażliwości estetycznej. Przy czym autorka nie odróżnia filistra od kołtuna, traktując terminy synonimicznie.
Podobnie do tematu podchodzi T. Weiss w posłowiu do Listów człowieka szalonego A. Niemojewskiego: "Filister to określenie będące w zasadzie synonimem postawy mieszczanina upatrującego sens życia w stabilizacji i materialnym dobrobycie", dodając jeszcze, że filister to wróg artysty.
Ciekawe jest to, że u polskich mieszczan nie dostrzegano takich cech, jak przedsiębiorczość, zmysł rywalizacji, konkurencyjność, chęć zdobywania majątku, widziano natomiast tylko "siedzenie na pieniądzach".
J. Zacharska (Filister w prozie fabularnej Młodej Polski, Warszawa 1996) zwróciła uwagę, że tradycjonalizm chłopa był i jest u nas zdrowy, a tradycjonalizm mieszczan jest chory – filisterski. Zwraca też uwagę na trudności związane z precyzyjnym wyznaczeniem zakresu znaczeniowego terminu "filister", skoro w naszym piśmiennictwie rozciąga się on od Połanieckiego (Rodzina Połanieckich H. Sienkiewicza) do Dulskiej (Moralność pani Dulskiej G. Zapolskiej). Najważniejsze utwory:

    * J.A. Kisielewskiegi, W sieci (1899) – właściwie jest to dylogia o szalonej Julce i długowłosym literacie Jerzym Boreńskim, gdzie cz. II nosi tytuł Ostatnie spotkanie (1903),

    * G. Zapolska, Sezonowa miłość (1905) i Moralność pani Dulskiej (1907).
 
Autor: Aleksandra Warzycha
http://eduseek.interklasa.pl/artykuly/artykul/ida/2058/idc/2/
 

 

 

 

 

 

 


Podziel się
oceń
0
0

Zdjęcia w galeriach.


Licznik odwiedzin:  280 259  

Redakcja

Com! Maciej Konarski Admirał Konwentu © by M. Konarski & K! Baltia 2006-2012 E-mail: baltiae@gmail.com

Subskrypcja

Wpisz swój adres e-mail aby otrzymywać info o nowym wpisie:

Wyszukaj

Wpisz szukaną frazę i kliknij Szukaj:

Goście

Odwiedziny: 280259
Bloog istnieje od: 3906 dni

Lubię to

Więcej w serwisach WP

Bloog.pl

Bloog.pl